Jeszcze trochę o.

Z każdym dniem bardziej cieszyła się, że studiuje psychologię. Po pierwsze, chciała przekazać dalej to, co dostała, tę szansę, po drugie - to fascynująca dziedzina, po trzecie - bardzo życiowa. Co i raz przekonywała się, że te miliony opisywanych na zajęciach mechanizmów faktycznie funkcjonują w ludziach. Najwięcej widziała po sobie... chociaż nie, egocentryzm trochę blokował to samopoznanie. Ale to też mechanizm - ochrona ego :) Przecież lepiej coś wyprzeć niż stracić dobre mniemanie o sobie, nawet jeśli jest szczątkowe.

Jakoś przypomniał jej się jeden taki mechanizm, bardzo cenny o tyle, że jego uświadomienie dużo zmienia, zwiększa tolerancję i sposób myślenia o innych, o sobie. Mianowicie - istnieje coś takiego jak podstawowy błąd atrybucji. Dla tych którzy przypadkiem nie studiują kierunków nakierowanych na człowieka - pokrótce: polega on na tym, że w jakiejś sytuacji, np. konfliktu, ludzie są bardziej skłonni własne zachowanie tłumaczyć czynnikami zewnętrznymi, a czyimś przypisywać źródła charakterologiczne - wewnętrzne. On ma skłonność do agresji, ja się zdenerwowałam sytuacją, okolicznościami. Mówimy: on jest taki (to jego cecha: zapalczywy, leniwy, obrażalski, itd.), i niejako automatycznie zamykamy mu możliwość zmiany. Czasem zdarza się, że na przykład dziecko słyszące od małego, że jest złe i nieposłuszne, mimo początkowego braku zgody z taką opinią - dostosowuje się. Może samo w to uwierzyć, trochę z przekory: "chcecie, to taki/taka będę". A później cierpi. Faktycznie mogło być tak, że niedosłyszało polecenia, nie było skoncentrowane w tym momencie, nie widziało, że tak czy inaczej nie powinno odpowiedzieć itp. Czynniki sytuacyjne. A między dorosłymi? Jeśli myśli się, że ktoś jest "jakiś", to nie tylko utrudnia się mu zmianę, ale też blokuje możliwość rozwiązania danej sytuację. "On jest taki, nic nie poradzę, po co drążyć, spiszę to na straty, koniec relacji...". Łatwo jest nie brać pod uwagę dodatkowych okoliczności: tego, że ktoś ma naprawdę kiepski czas, albo że zadziałało przeniesienie (skojarzenie z inną, ważną - trudną osobą), albo, że był zmęczony,  musiał wcześniej rozwiązać kilka konfliktów np. w pracy, albo jest zajęty jakimś własnym, wewnętrznym, co przecież równie wykańcza. Łatwo przejść na automat oceniania, tylko... do czego to prowadzi? Napotykamy mur, ot i tyle.

Myślenie, jak to dziecko, o sobie, że jest takie i owakie, też niszczy. Niszczy nas. Mnóstwo jest takich osób w aresztach - osób, które uwierzyły, że są złe i zaczęły same tak o sobie myśleć. I tak są złe, i tak najbliżsi i ci dalsi je potępili, więc Bóg też to zrobi, generalnie po co się starać. No, faktycznie. Och, to jest też to osławione "jestem beznadziejna", czyli: nierokująca, moje istnienie i działanie jest bez sensu, najlepsze co mogę zrobić dla świata to skoczyć z mostu. Uderzająco konstruktywna samokrytyka, nieprawdaż?To bezlitosne osądzanie siebie nie zawsze "równoważy" pobłażliwość wobec innych. Często jesteśmy dla innych tacy, jak dla siebie.

Oczywiście, temperament odgrywa jakąś rolę, to nie tylko okoliczności, ale kluczem jest chyba, jak zwykle, znalezienie złotego środka. A także... miłość. W sensie - bycie miłym, życzliwym, rozumiejącym zachowania, ale dążącym do zmiany. Miłość do siebie i do innych. I jeszcze - zaufanie Jemu. Bóg jest Miłością, cierpliwą, łaskawą, niepojętą, nieograniczoną. Jeśli przeciwnik podpowiada, że komu jak komu, ale mi wybaczyć się nie da, jeśli nie umiem siebie kochać, to może myśl, że kurka, ktoś takiego pokroju jak On potrafi, i to nie byle jak. Niepojęcie.

Człowiek jest nieszczęśliwy tylko dlatego, że nie wie, iż może być szczęśliwy. 

/F. Dostojewski/

Nie ma złych ludzi, są tylko ludzie nieszczęśliwi.

/E. Ostrowska/

Miłość cierpliwa jest, 

łaskawa jest. 

Miłość nie zazdrości, 

nie szuka poklasku, 

nie unosi się pychą; 

nie dopuszcza się bezwstydu, 

nie szuka swego, 

nie unosi się gniewem, 

nie pamięta złego; 

nie cieszy się z niesprawiedliwości, 

lecz współweseli się z prawdą. 

Wszystko znosi, 

wszystkiemu wierzy,

we wszystkim pokłada nadzieję, 

wszystko przetrzyma. 

Miłość nigdy nie ustaje

/1Kor 13, 4-8